Ile dni wolnego przysługuje na chore dziecko w Norwegii?
Chore dziecko w Norwegii oznacza dla wielu rodziców konieczność zostania w domu, odwołania zmiany w pracy albo wyjścia wcześniej na wizytę lekarską. W takich sytuacjach korzysta się z omsorgsdager (dni opieki nad dzieckiem), potocznie nazywanych dniami na chore dziecko.
W tym artykule wyjaśniamy, ile dni przysługuje w 2026 r., kiedy są one płatne jako omsorgspenger (świadczenie za dni opieki), kto ma prawo do dodatkowych dni i jak wygląda zgłoszenie nieobecności u pracodawcy.
Ile dni przysługuje w 2026 r.
Standardowy limit omsorgsdager zależy od liczby dzieci. Liczy się rok kalendarzowy, czyli okres od 1 stycznia do 31 grudnia.
| Sytuacja rodzica | Liczba dni w roku kalendarzowym | Do jakiego wieku dziecka |
|---|---|---|
| Rodzic ma 1 lub 2 dzieci | 10 dni | Do końca roku, w którym dziecko kończy 12 lat |
| Rodzic ma 3 lub więcej dzieci | 15 dni | Do końca roku, w którym dziecko kończy 12 lat |
| Rodzic samotnie sprawuje opiekę nad 1 lub 2 dzieci | 20 dni | Do końca roku, w którym dziecko kończy 12 lat |
| Rodzic samotnie sprawuje opiekę nad 3 lub więcej dzieci | 30 dni | Do końca roku, w którym dziecko kończy 12 lat |
| Dziecko jest przewlekle lub długotrwale chore albo ma niepełnosprawność | 10 dodatkowych dni na każde takie dziecko | Do końca roku, w którym dziecko kończy 18 lat |
| Samotny rodzic dziecka przewlekle lub długotrwale chorego albo z niepełnosprawnością | 20 dodatkowych dni na każde takie dziecko | Do końca roku, w którym dziecko kończy 18 lat |
Jeśli masz kilku pracodawców, limit jest wspólny dla wszystkich miejsc pracy. To Ty musisz pilnować, ile dni wykorzystujesz u każdego pracodawcy. Przy zmianie pracy w trakcie roku nowy pracodawca ma prawo poprosić o potwierdzenie, ile dni wykorzystałeś u poprzedniego pracodawcy.
Podstawowe zasady wynikają z folketrygdloven rozdział 9 oraz z prawa do wolnego przy chorobie dziecka w arbeidsmiljøloven § 12-9.
Kto ma prawo do płatnych omsorgsdager
Prawo do wolnego i prawo do płatnego świadczenia trzeba rozróżnić. Możesz mieć prawo do nieobecności w pracy przy chorym dziecku, ale jeśli nie spełniasz warunków do omsorgspenger, nieobecność będzie bezpłatna.
Żeby dni na chore dziecko były płatne, trzeba spełnić podstawowe warunki:
| Warunek | Co oznacza w praktyce |
|---|---|
| Opiekujesz się dzieckiem | Chodzi zasadniczo o własne dziecko mieszkające z Tobą albo dziecko w rodzinie zastępczej |
| Nie możesz pracować z powodu opieki | Musisz być nieobecny w pracy i tracić dochód przez tę nieobecność |
| Masz wymagany dochód | Minimalny roczny dochód w 2026 r. to 68 275 NOK |
| Pracujesz odpowiednio długo | Co do zasady trzeba przepracować minimum 4 tygodnie przed skorzystaniem z płatnych dni |
| Jesteś objęty norweskim systemem | Trzeba być członkiem folketrygden (norweskiego systemu ubezpieczeń społecznych) |
| Spadek pracy lub dochodu jest wystarczający | Czas pracy albo dochód muszą być obniżone co najmniej o 20% |
| Wiek rodzica | Osoba korzystająca ze świadczenia musi mieć mniej niż 70 lat |
Do okresu 4 tygodni pracy zaliczają się również niektóre okresy pobierania świadczeń, na przykład sykepenger albo foreldrepenger.
Jeśli chcesz uporządkować różnicę między chorobą własną a chorobą dziecka, przeczytaj też nasz artykuł: Sykemelding, sykepenger i egenmelding - co w przypadku choroby w Norwegii?
Omsorgspenger pokrywa dochód do maksymalnie 6G, czyli 819 294 NOK rocznie w 2026 r. Aktualna kwota grunnbeløp (podstawowa kwota w systemie NAV) od 1 maja 2026 r. wynosi 136 549 NOK.
Kiedy można wykorzystać dni na chore dziecko
Omsorgsdager wykorzystujesz tylko w dni, w które miałeś pracować. Jeśli dziecko choruje w Twój dzień wolny, nie tracisz dochodu i nie zużywasz dnia opieki.
| Sytuacja | Czy można użyć omsorgsdag? | Krótkie wyjaśnienie |
|---|---|---|
| Dziecko ma grypę, infekcję żołądkową albo inną chorobę i musi zostać w domu | Tak | Rodzic zostaje w domu, bo dziecko potrzebuje opieki |
| Dziecko ma wizytę u lekarza związaną z chorobą | Tak | Dzień można wykorzystać także na kontrolę lub leczenie |
| Dziecko ma spotkanie kontrolne z lekarzem, fizjoterapeutą, BUP albo PPT | Tak | Warunkiem jest związek z chorobą lub potrzebą opieki |
| Opiekun dziecka, na przykład drugi rodzic na urlopie rodzicielskim albo opiekunka, zachorował | Tak | Dziecko traci codzienną opiekę i rodzic musi przejąć opiekę |
| Przedszkole jest zamknięte z powodu choroby personelu | Tak | Zamknięcie wynika z choroby osób sprawujących opiekę |
| Spotkanie szkolne niezwiązane z chorobą | Nie | To nie jest opieka z powodu choroby dziecka |
| Planleggingsdag w przedszkolu lub szkole | Nie | To planowany dzień wolny placówki |
| Rutynowa kontrola zdrowego dziecka albo dentysta niezwiązany z chorobą | Nie | Brakuje związku z chorobą lub konieczną opieką |
| Zamknięcie szkoły lub przedszkola z powodu strajku | Nie | Przyczyną nie jest choroba dziecka ani opiekuna |
Pracodawca może zaakceptować wykorzystanie części dnia jako części omsorgsdag. Jeśli firma tego nie dopuszcza, nieobecność przez część dnia zostanie policzona jako cały dzień. Przy refundacjach pełny dzień pracy jest liczony jako 7,5 godziny.
Dodatkowe dni: samotna opieka i przewlekła choroba dziecka
Dodatkowe dni przysługują w dwóch sytuacjach: gdy rodzic samotnie sprawuje opiekę albo gdy dziecko jest przewlekle lub długotrwale chore lub ma niepełnosprawność.
Samotne sprawowanie opieki
Rodzic alene om omsorgen (samotnie sprawujący opiekę) ma podwójny limit: 20 dni przy 1-2 dzieciach albo 30 dni przy 3 lub więcej dzieciach.
Za samotne sprawowanie opieki uznaje się sytuację, w której dziecko mieszka na stałe z Tobą, nie mieszkasz z drugim rodzicem i nie ma ustalonego delt bosted (naprzemiennego stałego miejsca zamieszkania dziecka u obojga rodziców).
Jeśli drugi rodzic przez co najmniej 6 miesięcy nie jest w stanie opiekować się dzieckiem z przyczyn niezależnych od siebie, na przykład z powodu choroby, pobytu w instytucji, niepełnosprawności, więzienia albo służby wojskowej, trzeba wystąpić do NAV o uznanie prawa do dodatkowych dni.
Dziecko przewlekle chore, długotrwale chore albo z niepełnosprawnością
Jeżeli choroba lub niepełnosprawność dziecka wyraźnie zwiększa ryzyko Twojej nieobecności w pracy, składasz wniosek o 10 dodatkowych dni rocznie na każde takie dziecko. Samotny rodzic otrzymuje 20 dodatkowych dni.
Do wniosku dołącza się zaświadczenie lekarskie. Dokument powinien opisywać chorobę lub niepełnosprawność oraz wskazywać, jak wpływa ona na zwiększoną potrzebę nieobecności rodzica w pracy. Przy chorobie długotrwałej lekarz powinien podać przewidywany czas trwania.
Wniosek składa się osobno na każde dziecko. Po przyznaniu dodatkowych dni trzeba poinformować pracodawcę ile dni przysługuje.
Jak zgłosić nieobecność i kto płaci
Przy zwykłych dniach na chore dziecko nie składa się wniosku do NAV. Zgłaszasz nieobecność pracodawcy zgodnie z zasadami w firmie.
Zazwyczaj procedura wygląda tak:
Pracownik korzysta z egenmelding (zgłoszenia własnego) przez pierwsze 3 dni nieobecności. Od 4. dnia pracodawca może wymagać zaświadczenia lekarskiego. Czwarty dzień oznacza czwarty dzień ciągłej nieobecności, nawet jeśli po drodze wypada weekend lub inny dzień wolny.
| Kto korzysta z dni | Kto wypłaca świadczenie | Najważniejsza zasada |
|---|---|---|
| Pracownik po minimum 4 tygodniach pracy u pracodawcy | Pracodawca | Pracodawca wypłaca wynagrodzenie za dni opieki |
| Pracownik z prawem do więcej niż 10 dni w roku | Pracodawca, potem refundacja z NAV | Pracodawca pokrywa pierwsze 10 dni, a od 11. dnia żąda refundacji |
| Pracownik, któremu pracodawca nie wypłacił świadczenia | NAV po wniosku pracownika | NAV sprawdza prawo do świadczenia i wymaga informacji od pracodawcy |
| Freelancer albo osoba samozatrudniona | Najpierw samodzielnie, potem NAV | Pierwsze 10 dni pokrywa sam korzystający, od 11. dnia składa wniosek do NAV |
Omsorgspenger wypłacane przez NAV podlegają zaliczkowemu potrąceniu podatku, czyli od świadczenia potrącana jest zaliczka na podatek w trakcie roku. Nie jest to ostateczne rozliczenie podatku - ostateczny wynik wynika z rocznego rozliczenia.
Jeśli pracodawca wypłaca świadczenie, pracownik zwykle nie składa osobnego wniosku do NAV. Pracodawca rozlicza ewentualną refundację przez rozwiązania NAV dla pracodawców. Informacje dla osób prywatnych znajdziesz na stronie NAV o omsorgspenger.
FAQ - najczęściej zadawane pytania
Podsumowanie
- W 2026 r. standardowo przysługuje 10 dni przy 1-2 dzieciach albo 15 dni przy 3 lub więcej dzieciach.
- Samotny rodzic ma podwójny limit: 20 dni albo 30 dni, zależnie od liczby dzieci.
- Przy dziecku przewlekle lub długotrwale chorym albo z niepełnosprawnością przysługuje 10 dodatkowych dni, a samotnemu rodzicowi 20 dodatkowych dni na każde takie dziecko.
- Przez pierwsze 3 dni zwykle wystarcza egenmelding, a od 4. dnia pracodawca może wymagać zaświadczenia lekarskiego.
Jeśli potrzebujesz pomocy w ustaleniu prawa do dni na chore dziecko w Norwegii, zadzwoń do nas: +47 21 38 38 21. Pomagamy Polakom w Norwegii uporządkować sprawy świadczeniowe i podatkowe.
Autor artykułu: Marcin - marcin@efirma.no
